Phát huy vai trò người có uy tín trong xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc

Người có uy tín - "Cánh tay nối dài" của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam ở vùng biên viễn

Trong lịch sử, Tây Nguyên là vùng có nhiều dân tộc, tộc người sinh sống; cùng với quá trình biến động dân cư do quá trình di dân tới vùng đất này đã nảy sinh các yếu tố phức tạp về đất đai. Chính vì đặc điểm này mà nhiều năm qua, các thế lực thù địch, chống phá cách mạng luôn lợi dụng, kích động, gây chia rẽ khối đại đoàn kết các dân tộc trong địa bàn Tây Nguyên. 

Tỉnh Đắk Lắk nằm ở vị trí trung tâm vùng Tây Nguyên, nơi sinh sống của 49/54 dân tộc trong cộng đồng các dân tộc Việt Nam luôn là điểm nóng, là mảnh đất màu mỡ để các thế lực thù địch không ngừng tấn công, chống phá.

Trước tình hình và yêu cầu cấp thiết ấy, đội ngũ người có uy tín được xác đinh là "cánh tay nối dài" của Mặt trận trong việc truyền tải chủ trương của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước đến với đồng bào đã và đang được xác định là "điểm tựa của bản làng".

Bà Niê Thanh Mai, Phó Chủ tịch Hội Văn học nghệ thuật các dân tộc thiểu số Việt Nam, Chủ tịch Hội Văn học nghệ thuật tỉnh Đắk Lắk

Theo bà Niê Thanh Mai, Phó Chủ tịch Hội Văn học nghệ thuật các dân tộc thiểu số Việt Nam, Chủ tịch Hội Văn học nghệ thuật tỉnh Đắk Lắk, vai trò đầu tiên và quan trọng nhất của người có uy tín chính là trở thành nòng cốt trong công tác tuyên truyền, vận động. Thực tế cho thấy, có những chủ trương lớn của Đảng và Nhà nước khi đưa về cơ sở, nếu chỉ dùng văn bản hành chính sẽ khó thẩm thấu vào nếp nghĩ, cách làm của bà con. Nhưng khi được những người có uy tín "giải mã" bằng tiếng nói của dân tộc mình, bằng những ví dụ sinh động từ chính thực tiễn đời sống, hiệu quả sẽ tăng lên gấp bội. 

Họ chính là những người đi đầu trong việc xóa bỏ các hủ tục lạc hậu, vận động con em đến trường và hướng dẫn bà con áp dụng khoa học kỹ thuật vào sản xuất, từng bước triển khai phong trào "bình dân học vụ số" đến nhiều tầng lớp nhân dân… Những chương trình, chính sách kịp thời, thiết thực đã làm cho nền kinh tế địa phương không ngừng phát triển; đời sống vật chất, tinh thần của nhân dân các dân tộc tỉnh Đắk Lắk ngày càng ổn định, phát triển. Sự thay đổi trong tư duy của đồng bào dân tộc thiểu số hôm nay có đóng góp không nhỏ của những "người truyền lửa" thầm lặng này. 

Bên cạnh đó, người có uy tín còn đóng vai trò là "chuyên gia" hòa giải xuất sắc tại cơ sở. Ở vùng đồng bào dân tộc, nhiều mâu thuẫn nảy sinh từ tranh chấp đất đai, nguồn nước hay những phong tục tập quán đôi khi rất khó giải quyết bằng pháp luật thuần túy. Bằng sự hiểu biết thấu đáo về luật tục và pháp luật, cùng cái tâm trong sáng, người có uy tín đã hóa giải những xung đột ngay từ khi mới manh nha, giữ gìn sự bình yên và gắn bó trong cộng đồng. 

Họ cũng là lực lượng tiên phong trong việc bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống, ngăn chặn sự xâm nhập của các luồng văn hóa độc hại, góp phần xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc.

Trưởng buôn Y Nem Adrơng được Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh tỉnh Đắk Lắk biểu dương, khen thưởng trong thực hiện nhiệm vụ quân sự - quốc phòng. Ảnh: Báo Đắk Lắk

Đặc biệt, cũng chính những người có uy tín luôn nỗ lực làm tốt công tác tuyên truyền cho bà con nhân dân các dân tộc việc bảo vệ an ninh trật tự, vận động nhân dân không nghe, không tin, tỉnh táo không bị sa ngã trước các âm mưu chia rẽ khối đại đoàn kết của các thế lực thù địch; việc vận động đoàn kết, tuyên truyền đồng bào tin tưởng tuyệt đối vào sự lãnh đạo của Đảng.

Những kiến nghị mang hơi thở từ đại ngàn 

Trên tinh thần nhất trí cao với hệ thống giải pháp và chương trình hành động trong dự thảo văn kiện, bà Niê Thanh Mai khẳng định các phong trào thi đua và cuộc vận động nhiệm kỳ tới đã chạm đúng mạch nguồn tâm tư, nguyện vọng của đồng bào các dân tộc. 

Tuy nhiên, xuất phát từ đặc thù của một tỉnh đa dân tộc như Đắk Lắk, nơi địa hình chia cắt và khí hậu khắc nghiệt thường xuyên đối mặt với bão lũ, hạn hán, vấn đề thoát nghèo bền vững vẫn là trăn trở lớn nhất. 

Phó Chủ tịch Hội Văn học nghệ thuật các dân tộc thiểu số Việt Nam, Chủ tịch Hội Văn học nghệ thuật tỉnh Đắk Lắk có nhiều đề xuất mang tính chiến lược trong tham luận "Phát huy vai trò của người có uy tín trong vùng đồng bào dân tộc thiểu số - Nguyện vọng của chúng tôi từ những mục tiêu trong Đại hội đại biểu toàn quốc Mặt trận Tổ quốc Việt Nam lần thứ XI".

Theo đó, bà Niê Thanh Mai đề xuất lãnh đạo Đảng và Nhà nước cần tiếp tục ưu tiên nguồn lực đầu tư, đồng thời Mặt trận các cấp cần có thêm những sáng kiến, mô hình hỗ trợ an cư và vốn vay thiết thực để bà con không chỉ thoát nghèo mà còn đủ sức vươn lên phát triển kinh tế hộ gia đình bền vững. 

Sở Dân tộc và Tôn giáo tổ chức Hội nghị tập huấn, bồi dưỡng kiến thức cho người có uy tín trong đồng bào dân tộc thiểu số tỉnh Đắk Lắk năm 2025. Ảnh: Báo Đắk Lắk

Đi đôi với hỗ trợ sinh kế, việc tăng cường lắng nghe và thấu hiểu tâm tư của nhân dân trong bối cảnh địa giới hành chính cấp xã mở rộng là nhiệm vụ cấp thiết. Khi khoảng cách địa lý đến trụ sở công quyền xa hơn và trình độ tiếp cận môi trường số của một bộ phận đồng bào còn hạn chế, vai trò của đại diện Mặt trận tại khu dân cư phải trở thành nhịp cầu tin cậy, giúp dân hiểu rõ thủ tục hành chính và ổn định tư tưởng. Chỉ khi niềm tin được củng cố thông qua sự hỗ trợ thực tế, nhân dân mới yên tâm lao động sản xuất, tuyệt đối tin tưởng vào Đảng, Nhà nước và kiên quyết khước từ mọi sự lôi kéo, xúi giục từ các thế lực thù địch. 

Bên cạnh đó, bà Niê Thanh Mai cũng đề xuất Trung ương cần xem xét hoàn thiện cơ chế, kinh phí và biên chế cho các hội đặc thù để phát huy tối đa sức mạnh hiệp đồng của khối đại đoàn kết trong giai đoạn mới. Để phát huy tối ưu vai trò của người có uy tín - những "hạt nhân" dẫn dắt cộng đồng, bà Niê Thanh Mai thay mặt đoàn đại biểu tỉnh Đắk Lắk gửi tới Đại hội những kiến nghị mang tính đột phá về chính sách; sớm nghiên cứu xác lập mức hỗ trợ hàng tháng cùng chế độ bảo hiểm y tế và thăm hỏi thường xuyên để động viên đội ngũ người có uy tín; tổ chức định kì các buổi tập huấn kỹ năng và cập nhật thông tin thời sự để người có uy tín đủ năng lực định hướng dư luận tại cơ sở. 

Phó Chủ tịch Hội Văn học nghệ thuật các dân tộc thiểu số Việt Nam, Chủ tịch Hội Văn học nghệ thuật tỉnh Đắk Lắk nhấn mạnh việc chuẩn hóa quy định mời người có uy tín tham gia đối thoại, phản biện xã hội cũng là cách để huy động trí tuệ của họ trong xây dựng chính quyền. Đặc biệt, một quỹ khen thưởng đặc thù để tôn vinh kịp thời những cá nhân xuất sắc trong hòa giải xung đột và bảo vệ an ninh Tổ quốc sẽ là đòn bẩy quan trọng để xây dựng những "pháo đài lòng dân" vững chắc giữa đại ngàn Tây Nguyên.