Có 5.069 chủ thể OCOP và 9.852 sản phẩm OCOP từ 3 sao trở lên sau gần 5 năm triển khai Chương trình OCOP
Phát biểu mở đầu diễn đàn, Phó Chủ tịch Hội LHPN Việt Nam Trần Lan Phương cho biết: “Ở Việt Nam, Chương trình OCOP đã được tất cả các địa phương chủ động triển khai một cách hiệu quả và thành công, trở thành một giải pháp được ưu tiên trong phát triển kinh tế nông thôn gắn với xây dựng nông thôn mới. Hiện nay, Chương trình OCOP giai đoạn 2021-2025 có nhiều chính sách nhằm khuyến khích các chủ thể sản xuất kinh doanh ở nông thôn khởi nghiệp sáng tạo, khai thác tiềm năng, chú trọng phát triển các nghề, làng nghề truyền thống, góp phần thực hiện mục tiêu hiện đại hoá nông nghiệp, nông thôn, bảo vệ môi trường và bảo tồn những giá trị truyền thống tốt đẹp của nông thôn Việt Nam”.
, Phó Chủ tịch Hội LHPN Việt Nam Trần Lan Phương phát biểu mở đầu diễn đàn
Chương trình OCOP đã có những tác động tích cực đến thực hiện các mục tiêu phát triển kinh tế nông thôn, góp phần chuyển đổi từ sản xuất nông nghiệp nhỏ lẻ sang sản xuất theo hướng liên kết chuỗi giá trị, theo tiêu chuẩn, quy chuẩn, có truy xuất nguồn gốc và theo nhu cầu thị trường. Chương trình đã góp phần khơi dậy tiềm năng đất đai, sản vật, lợi thế so sánh, đặc biệt là các giá trị văn hóa vùng miền để hình thành các sản phẩm OCOP có thương hiệu và giá trị kinh tế cao. Từ việc triển khai chương trình OCOP, nhiều địa phương đã quy hoạch được các vùng nguyên liệu đặc sản, phát triển các ngành nghề nông thôn, đặc biệt là bảo tồn và phát triển nhiều làng nghề truyền thống. Mỗi một sản phẩm OCOP mang một câu chuyện riêng, được gắn với vai trò như một “đại sứ” chuyển tải những giá trị mang tính nhân văn của vùng miền.
Với chương trình MTQG xây dựng nông thôn mới, chương trình quốc gia Mỗi xã một sản phẩm, các cấp Hội đã đẩy mạnh hoạt động hỗ trợ phụ nữ tham gia và phát triển mô hình kinh tế tập thể, HTX dưới nhiều hình thức. “Trong 5 năm (2017-2022), các cấp Hội đã hỗ trợ thành lập mới hơn 800 HTX do phụ nữ tham gia quản lý với trên 14.000 thành viên và 11 nghìn THT với trên 30.000 thành viên; trong đó, có trên 70% là các HTX nông nghiệp sản xuất, tiêu thụ sản phẩm an toàn; thu nhập bình quân của thành viên đạt trung bình trên 5 triệu đồng/người/tháng; thành lập gần 400 mô hình sinh kế hỗ trợ phụ nữ vùng biên giới, biên cương”, Phó Chủ tịch Trần Lan Phương chia sẻ.
Ngày càng có nhiều điển hình nữ lãnh đạo các HTX, doanh nghiệp được đào tạo, trang bị đầy đủ kỹ năng, kiến thức, với tinh thần mạnh dạn, năng động, vượt khó đi lên làm giàu từ tài nguyên bản địa quê hương, thực hiện tốt phương châm “ly nông bất ly hương”, góp phần bảo tồn các nghề truyền thống, tạo ra các sản phẩm nông nghiệp an toàn, giúp nhau thoát nghèo, vươn lên làm giàu.
Phó Chánh Văn phòng NTM TW, Bộ NN và PTNT Việt Nam Phương Đình Anh chia sẻ một số ý kiến tại chương trình
Tại chương trình, Phó Chánh Văn phòng NTM TW, Bộ NN và PTNT Việt Nam Phương Đình Anh chia sẻ, sau gần 5 năm: Chương trình OCOP đã được triển khai rộng khắp và có sự lan tỏa mạnh mẽ ở tất cả 63/63 tỉnh, thành phố của Việt Nam; đồng thời, khẳng định sự phù hợp với định hướng phát triển nông nghiệp của Việt Nam. Nhiều địa phương đã ban hành chính sách riêng để hỗ trợ phát triển sản phẩm OCOP.
Kết quả, đã có 9.852 sản phẩm OCOP từ 3 sao trở lên; trong đó, 66,9% sản phẩm 3 sao, 32,2% sản phẩm 4 sao, 0,6% sản phẩm tiềm năng 5 sao và 20 sản phẩm 5 sao. Bên cạnh đó, có 5.069 chủ thể OCOP; trong đó, 38,5% là hợp tác xã, 24,4% là doanh nghiệp, 34,1% là cơ sở sản xuất/hộ kinh doanh, còn lại là tổ hợp tác.
Toàn cảnh diễn đàn
Trong thời gian triển khai Chương trình OCOP, phụ nữ là lực lượng có đóng góp quan trọng vào quá trình chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông thôn. Tỷ lệ chủ thể OCOP là nữ giữ ổn định với khoảng 40%. Ngoài ra, phụ nữ cũng là những “Thủ lĩnh truyền cảm hứng” cho sự sáng tạo và phát triển sản phẩm OCOP ở địa phương; truyền tải và phát huy các giá trị văn hóa, tài nguyên bản địa trong phát triển kinh tế.
Tại Diễn đàn, các đại biểu cũng được nghe một số tham luận, đặc biệt là tham luận với chủ đề “Hợp tác xã Ara - Tay Coffee khẳng định thương hiệu, nâng cao giá trị sản phẩm cà phê Sơn La” của HTX Ara - Tay Coffee đến từ tỉnh Sơn La. Tháng 3/2020, Hợp tác xã Ara - Tay Coffee chính thức được thành lập gồm 14 thành viên trong đó 80% là phụ nữ dân tộc Thái, với tổng diện tích sản xuất ban đầu là 50ha, hoạt động chủ lực trồng và chế biến cà phê. Ngay sau khi thành lập, HTX đã được các cấp Hội phụ nữ, chính quyền địa phương tạo điều kiện tham gia tập huấn và hướng dẫn quy trình trồng, chăm sóc, chế biến cà phê. Hiện nay, HTX Ara - Tay Coffee sản xuất theo quy trình VietGAP, với mục tiêu chế biến sâu nhằm nâng cao giá trị sản phẩm cà phê Sơn La gồm 2 sản phẩm mang thương hiệu: Honey và Natural đạt OCOP 4 sao. Để xây dựng sản phẩm OCOP, trong quá trình sản xuất, các thành viên HTX đã tuân thủ các quy trình kỹ thuật nhằm đáp ứng yêu cầu của thị trường và đảm bảo sức khỏe cho người tiêu dùng. Sự ra đời của Cà phê Ara-Tay không chỉ là cơ hội thay đổi cuộc sống mà còn là tình yêu với cây cà phê và sự khẳng định vai trò của người phụ nữ Thái trong cộng đồng.
Chị Cầm Thị Mòn, Giám đốc HTX Ara - Tay Coffee trình bày tham luận tại diễn đàn
| Chương trình “Mỗi xã một sản phẩm” (One commune one product - gọi tắt là chương trình OCOP) là chương trình phát triển kinh tế khu vực nông thôn theo hướng phát triển nội lực và gia tăng giá trị; là giải pháp, nhiệm vụ trong triển khai thực hiện chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới. Trọng tâm của chương trình OCOP là phát triển sản phẩm nông nghiệp, phi nông nghiệp, dịch vụ có lợi thế ở mỗi địa phương theo chuỗi giá trị, do các thành phần kinh tế tư nhân (doanh nghiệp, hộ sản xuất) và kinh tế tập thể thực hiện. Nhà nước đóng vai trò kiến tạo, ban hành khung pháp lý và chính sách để thực hiện; định hướng quy hoạch các vùng sản xuất hàng hóa, dịch vụ; quản lý và giám sát tiêu chuẩn chất lượng sản phẩm; hỗ trợ các khâu: Đào tạo, tập huấn, hướng dẫn kỹ thuật, ứng dụng khoa học công nghệ, xây dựng thương hiệu, xúc tiến thương mại, quảng bá sản phẩm, tín dụng. Mục tiêu của Chương trình OCOP nhằm phát triển các hình thức tổ chức sản xuất, kinh doanh (ưu tiên phát triển hợp tác xã, doanh nghiệp nhỏ và vừa) để sản xuất các sản phẩm truyền thống, dịch vụ có lợi thế đạt tiêu chuẩn, có khả năng cạnh tranh trên thị trường trong nước và quốc tế, góp phần phát triển kinh tế nông thôn. Song song đó, chương trình còn góp phần chuyển dịch cơ cấu kinh tế, nâng cao thu nhập, đời sống cho nhân dân và thực hiện hiệu quả nhóm tiêu chí “Kinh tế và tổ chức sản xuất” trong Bộ tiêu chí quốc gia về xã nông thôn mới. Ngoài ra, thông qua việc phát triển sản xuất tại khu vực nông thôn, góp phần thực hiện công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp, nông thôn; thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu lao động nông thôn hợp lý (hạn chế dân di cư ra thành phố), bảo vệ môi trường và bảo tồn những giá trị truyền thống tốt đẹp của nông thôn Việt Nam. Chương trình được thực hiện với hai nguyên tắc: sản phẩm hướng tới tiêu chuẩn chất lượng quốc tế và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực. Đồng thời xác định 6 nhóm hàng hoá, dịch vụ để thực hiện là thực phẩm, đồ uống, thảo dược, lưu niệm - nội thất - trang trí, vải - may mặc và dịch vụ du lịch nông thôn. Sản phẩm OCOP được đánh giá theo 5 hạng, trong đó sản phẩm hạng 5 sao là cao nhất, bảo đảm tiêu chuẩn chất lượng quốc tế. |
